De Malterie du Château stopt op 31 december, tien maanden na Gembloux. Vanaf 1 januari blijft er één mouterij over in Wallonië — de onze, die in november start. Wat een regio verliest, en wat een trommel van vijf ton wel en niet kan vervangen.
Op 31 december gaan de eesten van Belœil uit. De Malterie du Château, opgericht in 1868 en de oudste mouterij van België die nog draait, stopt met produceren: de directie van de Franse groep Soufflet, eigenaar sinds 2023, kondigde het begin oktober aan, zo melden RTBF en L'Avenir. Zesentwintig mensen, in Belœil en Ghlin, verliezen hun job. Tien maanden eerder had Boortmalt de definitieve sluiting bevestigd van zijn site in Gembloux, die al een jaar stillag. Vanaf 1 januari 2027 blijft er in Wallonië nog precies één mouterij over. Ze start in november, in Dinant, en het is de onze. We hadden dit stuk liever in andere omstandigheden geschreven.
Wat er sluit in Belœil
Honderdachtenvijftig jaar vakmanschap. Belœil was geen gewone mouterij. Ze had zich toegelegd op kleurmouten — geroosterd, gekarameliseerd, gerookt — en bood een honderdtal variëteiten aan, voor 95% uitgevoerd naar meer dan 140 landen en zo'n 3.500 brouwerijen, volgens de cijfers in de regionale pers. Klein naar de maatstaven van de sector, maar bekend bij brouwers die nog nooit een voet in Henegouwen hebben gezet.
De opgegeven redenen. Het bierverbruik daalt sinds 2023, de installatie is verouderd en de omzet is sinds de overname gezakt. Beer.be zegt het scherper: de groep heeft nooit geïnvesteerd in zijn Belgische sites en verkiest de productie in Frankrijk te concentreren. De gemeente Belœil benadrukte van haar kant dat de milieuvergunning, vernieuwd in december 2024, liep tot 2044. Het is niet de administratie die de deur heeft dichtgedaan.
En daarvoor: Gembloux. De Boortmalt-site in Gembloux, de thuisbasis van het merk Belgomalt, lag al bijna een jaar stil toen de groep in december 2025 de definitieve sluiting bevestigde, in een mededeling over de aanpassing van zijn capaciteit. Zelfde reden: minder bier gedronken, minder mout nodig. Twee sluitingen in twaalf maanden, om twee redenen die niets lokaals hebben.
Wat een regio verliest met haar mouterij
Niet het tonnage. Laten we eerlijk zijn: België zal geen mout tekortkomen. In Antwerpen staat een van de grootste mouterijen ter wereld, en de vrachtwagens uit Rijsel, Rotterdam of Keulen zijn niet ver. Een brouwer die pilsmout per pallet koopt, vindt op één voormiddag een leverancier, waarschijnlijk aan dezelfde prijs.
Nabijheid daarentegen vervang je niet. Brouwerij Les Carrières in Basècles en Les Légendes in Irchonwelz haalden hun mout op enkele kilometers, schrijft L'Avenir. Dat betekent: even langsgaan om de eest te zien, een nuance vragen op een karamelmout, een zak ophalen op vrijdagnamiddag, praten over een partij die zich vreemd gedroeg in de maischkuip. Een mouter met wie je kunt praten is een ingrediënt van het recept, net als de gerst. Verschillende brouwers zeggen dat ze van niets wisten.
Een afnemer voor de brouwgerst van hier. Een mouterij is ook een koper. Belgomalt had een programma "Pure Local" opgezet dat landbouwers rond Gembloux betaalde om brouwgerst te telen volgens een lastenboek. Als de fabriek sluit, groeit de gerst gewoon verder, maar ze vertrekt op een vrachtwagen. Voor een Belgische brouwketen die zich van veld tot glas probeert op te bouwen, valt opnieuw de middelste schakel weg.
Het vak zelf. Een karamelmout tot de juiste kleur eesten, roosteren zonder verbranden: dat leer je op een eest, niet uit een boek. Een deel van de zesentwintig mensen van Belœil krijgt een job in Frankrijk aangeboden, schrijft Beer.be. De kennis verdwijnt niet; ze verandert van land.
Een mouterij van vijf ton vervangt Belœil niet
We zeggen het liever zelf. MAD is niet de opvolger van de Malterie du Château. We starten in november met een kiem-eesttrommel van vijf ton, ongeveer één partij per week, en basismouten — pils, pale ale — aangevuld met enkele munich-, vienna- en Belgische mouten. Geen geroosterde mout, geen karamel, geen catalogus van honderd referenties. Een brouwer die zijn kleurmouten in Belœil kocht, zal elders moeten zoeken, en dat zeggen we hem eerlijk.
We leveren niet aan de hele wereld. Belœil exporteerde bijna alles. Wij leveren in België en de directe buurlanden — Frankrijk, Nederland, Duitsland, Luxemburg — en dat is bewust. Mout is zwaar, de marge is dun, en een ton mout door heel Europa sturen was nooit het plan.
We bestaan om een andere reden. MAD is ontworpen om precies te doen wat een grote mouterij niet doet: Belgische biogerst mouten, deels van onze eigen boerderij, in een korte keten, en de mout drogen zonder fossiele brandstof — de warmte voor het eesten komt van een biomassaketel, de elektriciteit is hernieuwbaar, het weekwater wordt gerecupereerd. Een partij van vijf ton is de maat van één vrachtwagen, en het is de maat waarop je een brouwer kunt zeggen van welk perceel zijn mout komt.
Wat er verandert voor brouwers in Wallonië
Vanaf januari komt de dichtstbijzijnde mout uit Dinant. Voor een brouwer in Namen, Charleroi of Belgisch Luxemburg is dat nieuw. Voor een brouwer in West-Henegouwen die Belœil verliest, zitten wij op honderd kilometer en maken we niet dezelfde mouten. We gaan niet doen alsof dat goed nieuws is voor hem.
De vraag van Libramont van deze zomer is terug. Kun je Belgisch brouwen van veld tot glas? Met twee mouterijen minder is het antwoord moeilijker dan een jaar geleden, en het hangt nu aan één trommel. Dat is een verantwoordelijkheid waar we niet om gevraagd hebben, maar die we ernstig nemen: regelmatig produceren, met constante kwaliteit, en bereikbaar blijven.
Wanneer lokale mout niet de juiste keuze is. Een brouwer wiens recepten op één specifieke geroosterde mout steunen, een brouwer die twintig ton per maand nodig heeft, een brouwer die de laagste prijs wil: voor hen is Dinant niet het juiste adres, en dat weet je beter vóór je bestelt.
Voor wie zijn mouter verliest
Brouw je, en was Belœil jouw mouterij? Kom dan de onze bekijken voor ze draait. De trommel staat, de weekkuip ook, en het team van de mouterij neemt de tijd om je recepten te bekijken en je mout per mout te zeggen wat we kunnen en wat niet. Je vindt ons in Dinant, en op mad.be.